Γιατί μας αρέσουν τόσο πολύ τα γλυκά;

Ο ανθρώπινος εγκέφαλος έχει εξελιχθεί ώστε να αντιμετωπίζει τη γλυκιά γεύση ως ένδειξη μιας πολύτιμης πηγής ενέργειας.

Για εκατομμύρια χρόνια, οι πρόγονοί μας ζούσαν σε ένα περιβάλλον όπου η τροφή δεν ήταν πάντα διαθέσιμη. Τα τρόφιμα με φυσικά σάκχαρα, όπως τα ώριμα φρούτα και το μέλι, αποτελούσαν πολύτιμες πηγές ενέργειας. Όσοι είχαν προτίμηση στη γλυκιά γεύση ήταν πιο πιθανό να καταναλώσουν αυτές τις τροφές, αποκτώντας τις θερμίδες που χρειάζονταν για να επιβιώσουν. Έτσι, η προτίμηση στα γλυκά πέρασε σταδιακά από γενιά σε γενιά. Η γλυκιά γεύση είχε και ένα ακόμη πλεονέκτημα. Στη φύση αποτελούσε συνήθως ένδειξη ασφαλούς και θρεπτικής τροφής, ενώ πολλές τοξικές ουσίες έχουν πικρή γεύση. Έτσι, ο εγκέφαλός μας έμαθε να συνδέει το γλυκό με κάτι ωφέλιμο και το πικρό με πιθανό κίνδυνο.

Παράλληλα, όταν τρώμε κάτι γλυκό, ενεργοποιείται το σύστημα ανταμοιβής του εγκεφάλου και απελευθερώνεται ντοπαμίνη, μια ουσία που συνδέεται με το αίσθημα της ευχαρίστησης και της επιβράβευσης. Αυτό δεν σημαίνει ότι η ζάχαρη είναι εθιστική με τον ίδιο τρόπο που είναι ορισμένες ουσίες, αλλά εξηγεί γιατί συχνά δυσκολευόμαστε να σταματήσουμε στο πρώτο γλυκό. Ενδιαφέρον είναι ότι η προτίμηση στη γλυκιά γεύση εμφανίζεται ήδη από τη γέννηση. Έρευνες έχουν δείξει ότι ακόμη και τα νεογέννητα αντιδρούν θετικά στις γλυκές γεύσεις. Το μητρικό γάλα, άλλωστε, περιέχει φυσικά σάκχαρα, γεγονός που πιθανότατα συνέβαλε στην εξέλιξη αυτής της έμφυτης προτίμησης.

Το πρόβλημα είναι ότι ο εγκέφαλός μας δεν έχει εξελιχθεί με τον ίδιο ρυθμό που άλλαξε το περιβάλλον μας. Στο παρελθόν, η ζάχαρη ήταν σπάνια, ενώ σήμερα βρίσκεται σχεδόν παντού. Έτσι, ένας μηχανισμός που κάποτε μας βοηθούσε να επιβιώσουμε μπορεί πλέον να μας οδηγεί στην υπερκατανάλωση. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να καταναλώνουμε τρόφιμα με ζάχαρη με μέτρο, στο πλαίσιο μιας ισορροπημένης διατροφής.