Πώς ο καφές έγινε καθημερινή συνήθεια σε όλο τον πλανήτη;

Οι πρώτες αξιόπιστες αναφορές για συστηματική κατανάλωση καφέ προέρχονται από την Υεμένη του 15ου αιώνα, όπου Σούφι μουσουλμάνοι τον χρησιμοποιούσαν για να παραμένουν ξύπνιοι κατά τη διάρκεια νυχτερινών θρησκευτικών τελετών. Σύντομα ο καφές εξαπλώθηκε σε σημαντικές πόλεις του μουσουλμανικού κόσμου και, κατά τον 16ο αιώνα, έφτασε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Στην Κωνσταντινούπολη και αλλού άρχισαν να εμφανίζονται καφενεία, όπου οι άνθρωποι συναντιούνταν, συζητούσαν, έπαιζαν παιχνίδια και αντάλλασσαν νέα. Ο καφές έπαψε έτσι να είναι απλώς ένα ρόφημα και άρχισε να γίνεται κοινωνική συνήθεια.

Κατά τον 17ο αιώνα, μέσω των εμπορικών δικτύων, ο καφές άρχισε να γίνεται γνωστός και στην Ευρώπη. Καφενεία εμφανίστηκαν στη Βενετία, στο Λονδίνο, στο Παρίσι και σε άλλες μεγάλες πόλεις. Ιδιαίτερα στην Αγγλία, ορισμένα καφενεία εξελίχθηκαν σε τόπους συνάντησης εμπόρων, επιστημόνων και διανοουμένων. Η ζήτηση αυξανόταν συνεχώς. Οι ευρωπαϊκές αποικιακές δυνάμεις άρχισαν να καλλιεργούν καφέ σε περιοχές με κατάλληλο κλίμα, από την Ιάβα και την Καραϊβική μέχρι την Κεντρική και Νότια Αμερική.

Η τεράστια επέκταση της παραγωγής είχε όμως και μια σκοτεινή πλευρά: σε πολλές περιοχές στηρίχθηκε στη δουλεία, στην εκμετάλλευση και στην καταναγκαστική εργασία. Τον 19ο αιώνα η παραγωγή καφέ είχε πλέον αυξηθεί εντυπωσιακά, με τη Βραζιλία να εξελίσσεται στον μεγαλύτερο παραγωγό παγκοσμίως. Παράλληλα, η ανάπτυξη των μεταφορών και του διεθνούς εμπορίου έκανε τον καφέ διαθέσιμο σε ολοένα περισσότερους ανθρώπους.

Η πραγματική μεταμόρφωση όμως ολοκληρώθηκε κατά τον 20ό αιώνα. Η βιομηχανική επεξεργασία και συσκευασία, ο στιγμιαίος καφές και οι οικιακές καφετιέρες έκαναν την παρασκευή του εύκολη και γρήγορη. Ο καφές μπορούσε πλέον να βρίσκεται σχεδόν σε κάθε σπίτι και χώρο εργασίας. Σταδιακά συνδέθηκε με συγκεκριμένες στιγμές της ημέρας: το πρωινό ξύπνημα, το διάλειμμα από τη δουλειά, τη συνάντηση με φίλους.